Zaterdag 16 mei, 15.00 uur

Vrijdagmorgen lekker uitgeslapen wakker geworden op onze camperplek aan de Serge. Opnieuw met behulp van onze oordoppen (Hans nog eens bedankt!!) niets gehoord van voorbijkomend verkeer. Veel zal dat overigens in dit gehucht (Sant Lorent de Montgai) ook niet zijn geweest.
Om 9.00 uur op pad. Wij hadden de route uitgestippeld over Andorra, maar al een eindje vóór Andorra wilde ‘Truus’ ons om Andorra heen leiden. Onze vasthoudendheid om toch over Andorra te rijden werd volop beloond. Eerst uiteraard nog even dieselolie getankt voor € 0,79. Joke reed door Andorra en dus ook over de Pas de la Casa, ongeveer 2500 m. Onvoorstelbaar hoeveel sneeuw daar nog lag. Het sneeuwde zelfs nog een beetje bij een temperatuur van iets boven 0. Jammer dat vanaf de col de mist ons het zicht belemmerde. Een groot deel van de afdaling moesten wij zelfs met mistachterlicht rijden.
Verder hebben wij allen D-wegen gereden, soms erg smal, maar steeds door de bergen. Vandaag was het weer half bewolkt. We hebben zelfs nog een beetje regen gehad. Het weer bij jullie was echter veel slechter. Dat zagen ‘s avonds op de TV. De eerste keer sinds 1,5 maand dat wij weer en Nederlands TV-programma zagen. Economisch schijnt het een stuk slechter te gaan dan toen we weggingen. Gelukkig hebben wij dat soort berichten tijdens de hele vakantie niet meegekregen. Ons ging het zelfs economisch voor de wind met die Marokkaanse prijzen.
Opnieuw vonden wij een camperplek, maar nu een echte, in Félines-Terminès.
Vandaag om 8.30 uur vertrokken, al weer een route met aanwijzingen van ‘Truus’. Weer opnieuw vrijwel allemaal D-wegen. Erg groen en ook nog enkele bloemen, waaronder opnieuw de gele brem.
Onderweg hebben we de LPG-fles gevuld. Er ging ruim 14 liter in, dat is ongeveer 8 kg. In Z-Frankrijk hadden we op de heenreis (26 maart??) volgetankt. Samen met de 3 kg die we in Marokko van de Campinggaz hebben gebruikt, totaal dus 11 kg. We hebben ons dus in het begin van de reis ten onrechte zorgen gemaakt om de gasvoorraad.
Nu staan we in Nant op Val de Cantobre met het vertrouwde uitzicht op het oude dorp Cantobre. Lekker uitrusten. Maandagmorgen vertrekken we richting Nederland. Misschien zijn we met de Hemelvaart weer in Winterswijk.

Dinsdag 12 mei, 19.30 uur

Vanmorgen vanaf de camping vertrokken om 7.45 uur. Toen waren al meer dan de helft vertrokken. De rit naar de grens, ongeveer 40 km, was geen probleem. Aan de grens weer de nodige formaliteiten. Paspoorten en uitreisvisa. Uitvoerbewijs voor de camper. Controleren of er geen verstekelingen aan boord zijn. Dit laatste schijnt toch nog vaak voor te komen. Ook bij een vorige reis is dat nog gebeurd. Eén van een equipe loopt langs de verschillende loketten en de andere rijdt de camper steeds een stukje verder omaansluiting met de rij te houden. Die hoort een bons op de camper en vliegt naar buiten. Dat is het moment dat de verstekelingen in de toiletruimte stappen. Dus luiken en deuren steeds op slot houden.
Na de grens, in Ceuta (al Spaans grondgebied) nog even belastingvrij tanken. Scheelt toch nog weer een paar dubeltjes per liter.
We hadden geluk we konden als laatsten op de boot die om 9.00 uur zou vertrekken. Deze vertrok om 9.30 uur en daar zijn nog 8 campers meegekomen, waaronder die van ons. De andere 10 equipes moesten een boot later nemen en zullen zeker twee uur later zijn aangekomen in Algeciras.
Na nog een paar boodschappen bij de Lidl in Algeciras te heben gedaan kon de terugreis beginnen. Via Malaga en Granada richting Madrid. Andalusie is voor ons onbekend terrein, maar het is prachtig om er door heen te rijden. Nu is alles nog mooi groen en er bloeit nog van alles, zoals gele brem, cactussen, mimosa, klaprozen en oleanders in diverse kleuren. Daarbij zie je dan nog de hoge bergen met daarop nog veel sneeuw.
We hebben vandaag vanaf de ferry nog ruim 400 m gereden. Onderweg hebben we ons erste ijsje gekocht, een Magnum met nootjes, heerlijk. Op de hele reis in Marokko hebben we geen ijs gehad.
Nu staan we op camping Despenaperros, een Acsi/CC-camping in Santa Elena (boven Jaén). We konden dat niet direct vinden omdat er ergens een bord was weggehaald. Toen we een politieagent vroegen naar de weg pakte hij zijn dienstauto en bracht ons naar de camping. Daar kwamen we dus aan onder begeleiding van Guardia Civil.
Je waant je hier op de camping in een compleet andere wereld. Als je de toiletgroep ingaat loop je over een mooie gekleurde loper. In de hoek staat een groene plant (van plastic). Op de toiletten (met potten i.p.v. gaten in de grond) hangt dubbelzijdig toiletpapier, extra soft. Dit papier mag je zowaar door de wc spoelen en hoef je niet een een open mandje te deponeren waar al meer bruin bevlekt en stinkend papier ligt. Ook de douches zijn lekker warm. Dus ik heb vanavond al gedouchet en ga morgenvroeg nog een keer.
Onze begeleiders, Rob en Inge, zijn om ongeveer 19.00 uur ook op deze camping gekomen voor de overnachting. Voor ons toevallig, maar voor hun niet. Zij gebruiken vaak deze camping. Ook de ACSI gebruikt deze camping als startpunt voor sommige camperreizen.
Morgen trekken we verder.

Dinsdag 12 mei, 19.30 uur
Vanmorgen vanaf de camping vertrokken om 7.45 uur. Toen waren al meer dan de helft vertrokken. De rit naar de grens, ongeveer 40 km, was geen probleem. Aan de grens weer de nodige formaliteiten. Paspoorten en uitreisvisa. Uitvoerbewijs voor de camper. Controleren of er geen verstekelingen aan boord zijn. Dit laatste schijnt toch nog vaak voor te komen. Ook bij een vorige reis is dat nog gebeurd. Eén van een equipe loopt langs de verschillende loketten en de andere rijdt de camper steeds een stukje verder omaansluiting met de rij te houden. Die hoort een bons op de camper en vliegt naar buiten. Dat is het moment dat de verstekelingen in de toiletruimte stappen. Dus luiken en deuren steeds op slot houden.
Na de grens, in Ceuta (al Spaans grondgebied) nog even belastingvrij tanken. Scheelt toch nog weer een paar dubeltjes per liter.
We hadden geluk we konden als laatsten op de boot die om 9.00 uur zou vertrekken. Deze vertrok om 9.30 uur en daar zijn nog 8 campers meegekomen, waaronder die van ons. De andere 10 equipes moesten een boot later nemen en zullen zeker twee uur later zijn aangekomen in Algeciras.
Na nog een paar boodschappen bij de Lidl in Algeciras te heben gedaan kon de terugreis beginnen. Via Malaga en Granada richting Madrid. Andalusie is voor ons onbekend terrein, maar het is prachtig om er door heen te rijden. Nu is alles nog mooi groen en er bloeit nog van alles, zoals gele brem, cactussen, mimosa, klaprozen en oleanders in diverse kleuren. Daarbij zie je dan nog de hoge bergen met daarop nog veel sneeuw.
We hebben vandaag vanaf de ferry nog ruim 400 m gereden. Onderweg hebben we ons erste ijsje gekocht, een Magnum met nootjes, heerlijk. Op de hele reis in Marokko hebben we geen ijs gehad.
Nu staan we op camping Despenaperros, een Acsi/CC-camping in Santa Elena (boven Jaén). We konden dat niet direct vinden omdat er ergens een bord was weggehaald. Toen we een politieagent vroegen naar de weg pakte hij zijn dienstauto en bracht ons naar de camping. Daar kwamen we dus aan onder begeleiding van Guardia Civil.
Je waant je hier op de camping in een compleet andere wereld. Als je de toiletgroep ingaat loop je over een mooie gekleurde loper. In de hoek staat een groene plant (van plastic). Op de toiletten (met potten i.p.v. gaten in de grond) hangt dubbelzijdig toiletpapier, extra soft. Dit papier mag je zowaar door de wc spoelen en hoef je niet een een open mandje te deponeren waar al meer bruin bevlekt en stinkend papier ligt. Ook de douches zijn lekker warm. Dus ik heb vanavond al gedouchet en ga morgenvroeg nog een keer.
Onze begeleiders, Rob en Inge, zijn om ongeveer 19.00 uur ook op deze camping gekomen voor de overnachting. Voor ons toevallig, maar voor hun niet. Zij gebruiken vaak deze camping. Ook de ACSI gebruikt deze camping als startpunt voor sommige camperreizen.
Morgen trekken we verder.

Dinsdag 12 mei, 00.30 uur (Europese tijd)

De mannen hebben (opnieuw) gewonnen met klaverjassen. Zaterdag vertrokken we om ongeveer 8.30 uur vanuit Mohammedia naar Larache. Een rit van ongeveer 250 km. Er waren verschillende opties. Helemaal over de tolweg, of stukken RN en daarna tolweg. Wij kozen voor de kustweg tot aan Rabat. Deze keer was de kustweg toch wel weer leuk, afwisselend. Wij zagen toch wel vaak de zee, sorry, de oceaan. Ook was het weer aardig groen. We kwamen o.m. langs één van de koninklijke paleizen en langs een paardenevenement.

Aan een mooi strandje hebben we koffie gedronken.
Boven Rabat, vanaf Kenitra namen we de tolweg, omdat de kustweg daar niet meer was en de RN zeer slecht was. Wat een verademing na zoveel weken vaak slechte wegen. Een vierbaans weg met onder meer bloeiende brem en klaprozen langs de kant.
In Larache gingen we overnachten op een Aire de repos (P-plaats/Raststätte). Daar waren WC’s en zelfs warme douches. Onvoorstelbaar, alles gratis. Alleen werd verwacht dat de mensen in het restaurant gingen eten. Nou, mooi niet dus. We spaken Nederlandsers die daar al 14 dagen stonden zonder in het restaurant te hebben gegeten. Die beviel het daar best. Wat ze daarmee bedoelden weet ik niet, want je wilt toch ook wel eens iets anders zien dan een aangeklede P-plaats.
‘s Middags was er een ‘meeting’ om 16.00 uur.

We zijn daarom nog om 14.00 uur met de taxi naar Larache gereden. Dat was niet tevergeefs. Met Tineke en Jimmy zijn we prachtige steegjes doorgelopen.

Het wasgoed lag zoals zo vaak gewoon op de muur te drogen.Op één plek waren de puien van de huizen verschrikkelijk zwart. Toen we gingen kijken hoe dat kwam ontdekten we twee zelfgemaakte vuilverbrandingsovens. Het vuil werd gewoon in een betonnen ruimte verbrand. Hetlag daar te smeulen en te roken. Als afsluiting trakteerde Tineke op een heerlijke tropical juice met nootjes (papaya, mango, perzik, banaan, advocado).
Voor de meeting moesten we bordjes en bestek meenemen. Het was die dag moederdag. Rob en Inge hadden gebak geregeld en zelfs voor een cadeau gezorgd. Alle vrouwen kregen een in Safi gebakken schaal. Kleuren konden niet worden uitgezocht, maar er mocht wel worden geruild. Joke kreeg een schaal met een kleur die niet erg Marokkaans aandeed, wit met geel/oranje. Zij heeft hem dus geruild voor een blauw/groene.
Met Henk en Anni en Hans en Marian hebben we gegeten in het restaurant van de Aire de repos. Daarna hebben we nog koffie gedronken bij Henk en Anni en zijkn op tijd naar bed gegaan. Henk voelde zich ook helemaal niet lekker. Hij had zijn kale knikker verbrand tijdens het wassen van de camper. Een aantal hebben dat laten doen in een wasserij aan de tolweg.
Vandaag zijn we vertrokken van Larache naar Martil. De laatste stop in Marokko. Dit was weer een mooie rit door de bergen, van west naar oost. Je kon zien dat het hier meer had geregend. Het landschap was het veel groener dan we gewend waren. Toch moesten we nog weer stof happen. Over een lengte van ongeveer 15 km werd de weg naar Tetouan verbreed van een tweebaans- naar een vierbaansweg. In Tetouan wilde Joke nog even rondkijken. Het vinden van een P-plaats was zo moeilijk dat we uiteindelijk maar zijn doorgereden. Joke zat dus weer in een moeilijk gedeelte achter het stuur, dwars door het centrum van Tetouan.
In Martil hebben we de laatse Dirhams uitgegeven. Een knipbeurt bij de kapper, wat eieren, een paar broden, 4 x 5 ltr water en een kg bananen.
De dag werd afgesloten met een afscheidsdiner. Prima eten en ook gezellig. Na het eten afscheid genomen, omdat het niet zeker is dat iedereen op dezelfde boot gaat. Over 7,5 uur moeten we vertrekken. Het wordt dus een korte nacht.
Op de terugreis proberen we nog een bezoek te brengen aan de camping Val de Cantobre, waar we het vorig jaar tenten hebben beheerd.

Zaterdag 9 mei 2009, 19.30 uur

Donderdag vertrokken van Essaouira naar Safi. Een reis van 145 km langs de kustweg. Niet meer zo spectaculair. Wel veel oogstwerkzaamheden. Langs de kust is er kennelijk toch wel weer wat vruchtbare grond.
In verband met de korte route hadden we tijd genoeg. We zijn nog een klein vissersplaatsje binnengereden. Onvoorstelbaar in welke omstandigheden de mensen daar wonen. Niet alleen dat je de armoede van de gezichten kunt aflezen, maar er wordt ook niets gedaan om de omgeving leefbaar te houden. Alle mogelijk denkbaar troep worden daar gelaten war het voor het laatst is gebruikt. Eén afvalberg dus.
Ook kwamen onderweg een lokale markt voorbij waar het opviel dat de bewoners niet meer alleen met ezelkarretjes reden, maar ook met iets grotere wagens op luchtbanden met soms een paard er voor. Kennelijk gingen we de rijkere omgeving tegemoet.
Natuurlijk kun je langs kusten altijd leuke plaatjes maken.
In Safi aangekomen kregen we eerst een lunch aangeboden. Opnieuw een aantal soorten vis (vijf), waarvan twee grote vissen. Een salade vooraf en koffie toe. Deze vismaaltijd was nog beter dan die in Essaouira van de vorige dag.
Daarna gingen we met ongeveer de helft van de groep naar de pottenbakkers. Het was aanvankelijk de bedoeling om ook het pottenbakkersmuseum te bekijken, maar die was wegens verbouwing gesloten.
De pottenbakkers in Safi zitten op een berghelling met allemaal kleine steegjes. We waren nog maar net met de rondleiding begonnen of we waren Joke kwijt. Ik natuurlijk in paniek. Stel je voor dat je vrouw wordt gechaakt door één of andere Marokkaan. De hele buurt doorgeroepen: “Joke. Joke”, maar geen antwoord. Ik heb me toen maar weer bij de groep gevoegd om af te wachten welk lot mij zou wachten. Gelukkig stond ze na afloop onder aan de berg en konden we samen nog de shopjes bekijken. En, zowaar, Joke heeft nog een tegeltje kunnen vinden voor haar (vakantie)verzameling bij ons thuis in de gang.
Natuurlijk kwamen we toen als laatsten op de camping en hadden niet meer zo’n riante plek. Joke zei toen: “Dat gebeurt ons niet meer, morgen vertrekken we vroeg”.

Vrijdag vertrokken we om half acht!!!! Toen hadden we dus alles al opgeruimd en hadden we ontbeten. Op weg naar El Jadida. Op nieuw een reis van ongeveer 150 km. We hadden pech. Al na ongeveer 15 km werd het erg mistig. Zo erg, dat we erg langzaam moesten rijden en dat het mistachterlicht moest branden. Zeker 20 km heeft dat geduurd en dat op een zeer bochtige kustweg met soms slecht plaveisel.
In het vissersdorpje Oualidia zijn we nog even van de kustweg afgegaan. Daar was een prachtige baai met zandstrand, omgeven door rotsen. Er stonden ook een paar campers, vrij dus.
De kustweg was verder niet spectaculair en we kwamen, zoals gepland, als eersten aan in El Jadida. Als laatsten aankomen op de camping is een probleem, maar ook als eersten. Wat is de mooiste plek? Komen de anderen ook wel hier naartoe of staan we straks toch nog alleen? Na uiteindelijk twee rondjes over de camping te hebben gereden hadden we een mooie plek onder een grote boom. Het was toen erg warm, dus schaduw was welkom.

Om 16.00 uur was afgesproken bij de ingang van de camping. Dan zouden we met petit-taxi’s naar het centrum gaan om daar de Portugese wijk te bekijken, de muur en, heel bijzonder, de Portugese cisterne.

Dat is een groot ondergronds waterreservoir. Een ruimte van 33 bij 34 meter met kopeles die worden gedragen door 5 rijen zuilen met Toscaanse kapitelen. Helaas haddeen we toen het fototoestel niet meegenomen. Plaatjes kun je lenen bij de buren. Dus toch nog deze foto.

Na de rondleiding kon iedereen z’n gang gaan. Wij zijn nog een stuk over de muur gelopen met, toevallig, Gerard en Ineke. Daarna zijn wij met hun opgelopen door de stad. Een kopje koffie gedronken, de winkelstraten doorgelopen en uiteindelijk gegeten in een cafetaria/restaurant. Het zag er eigenlijk niet erg aantrekkelijk uit, maar binnengekomen zagen we dat ook diverse politieagenten daar gingen eten. We hadden er vertrouwen in en niet terecht, want het eten was heerlijk. Wat dacht je van een goede salade, een halve gegrilde kip en koffie na? Voor vier personen 200 Dh, incl. fooi (€ 18)

Vandaag was er een wijziging in het programma. Wij zouden 200n km moeten rijden, naar Rabat/Salé. Die camping was echter i.v.m. een familieruzie gesloten. We staan nu op een camping boven Casablanca, in Mohammedia. En verschrikkelijke camping, met hoge drempels, met slecht toegankelijke plaatsen en met slecht sanitair. Toch is er kennelijk niets beters te vinden in deze contreiën. Ook ANWB-reizen is hier in 2009 nog geweest. Deze zullen als het mogelijk is toch echt wel vor de betere campings gaan.
Onderweg konden we de de moskee “El Hassan II” bezoeken. Dit hebben wij niet gedaan. We hebben wel eens vaker een moskee gezien. Deze is ruim vijftien jaar oud. De op één na grootste van de wereld en de enige in Marokko die voor niet moslims mag worden bezocht. Het bezoek bestaat een een rondleiding van één uur en de kostprijs daarvan is € 11 p.p. Dat geld hadden we nog wel, maar we haddeen geen zin om voor die moskee weer erg vroeg op te staan, want de laatste rondleiding was om 11.00 uur.
Wij reden rond 11.30 door Casablanca. Joke achter het stuur. Het verkeer was een chaos. Velen van de groep waren blijn op de camping te zijn aangekomen. Vrijwel iedereen was wel ergens verkeerd gereden. Gerard en Ineke hadden niet opgeschreven welke camping ze moesten hebben. In een gebied met verschillende en meerdere campings is het dan moeilijk zoeken.
Na een paar koppen thee en daarna een borrel met Geert en Anneke en Rob en Inge hebben we toch nog maar even een wandeling naar het strand gemaakt. Ook hier weer een mooie baai. Jammer dat alles zo wordt verpest doordat alle troep wordt achtergelaten. In deze streek wordt ook al veel alcohol gedronken. Overal ligt groen glas van de kapotte euroflesjes van Heineken.
Vanavond hebben we de dag afgesloten door met Henk en Anni nog een kaartje te leggen.

Maandag 4 mei, 21.15 uur

Dodenherdenking in Nederland. Dit besef ik nu ik de datum opschrijf, maar ik denk dat niemand van ons daar vandaag aan heeft gedacht. Wij leven niet met data, zelfs vaak niet met dagen van de week.
Gisteren zijn we dus voor die moeilijke rit vertrokken naar Marrakech. Het was inderdaad een rit over een vaak erg smalle weg. Daarbij was het een echte bergweg, dus steeds maar bochten. Natuurlijk moest er goed worden gestuurd, maar echt gevaarlijk was het niet. Natuurlijk, als er een tegenligger kwam moest je met elkaar rekening houden.
Het werd pas gevaarlijk toen de weg breder werd en er meer verkeer kwam. Het was gisteren zondag, dus uitgaansdag voor de Marokkanen. Veel wordt dat gedaan met taxi’s en die scheuren als idioten.
De route was wat onduidelijk beschreven, maar met behulp van gezond verstand (ja, die van ons) en met hulp van een paar aardige agenten konden we de weg naar de camping toch vinden.
Direct bij binnenkomst in de stad valt de grote bloemenpracht op. Alle doorgaande routes zijn aan weerszijden beplant met palmbomen en ander groen, maar ook met erg veel bloeiende planten. Werkelijk schitterend.
Onderweg kwamen we langs de Marjane, die grote supermarkt voor alleen rijke Marokkanen en voor toeristen. Uiteraard moest daar nog wat worden ingekocht. Een bedekte bodem in de winkelwagen, inclusief 6 blikjes bier, leverde een rekening op van ruim 500 Dh, bijna nog meer dan Nederlandse prijzen. Ik was de pincode van de creditcard vergeten, maar gelukkig kon ik ook met de normale bankpas betalen.
Vanmorgen vertrokken we om 9.00 uur in busjes naar Marrakech. De camping ligt aan de rand van de stad. Trouwens, toen we gisteren op de camping kwamen stond daar ook een groep van NCRV reizen.

We gingen eerst naar een prachtige botanische tuin, “Jardin Majorelle”. Yves Saint Laurent had daarin een zomerhuis. Hij heeft in zijn leven ook bijgedragen aan de instandhouding van deze prachtige tuin. Voor hem is bij zijn overlijden in 2008 zelfs een gedenkteken in de tuin geplaatst.
Daarna gingen we koffie drinken bij de Koutoubia moskee. Hilarisch hoe Marokkanen voor 36 mensen de bestelling opnemen. Het duurde lang, maar uiteindelijk kreeg toch iederen wat er was besteld. Inge en Rob gingen in de tussentijd paardenkoetsen regelen voor een toer van één uur door de stad. Nu is er veel te zien in Marrakech. Er is een nieuwe stad en een oude stad. Deze laatste is helemaal ommuurd over een lengte van ongeveer 20 km. Voor de koetsiers was dit een makkie. De rit werd om de muur gemaakt. Wij kregen weinig te zien en de rit duurde precies een uur.
Om 12.00 uur gingen we voor de lunch, in hetzelfde reataurant van de koffie. Nu was het beter geregeld. Er was een saladebar met zelfbediening en daarna werd een pastei met kip geserveerd, bstilla, een echt Marokaans gerecht. Het smaakte prima, maar het was erg veel. Niemand heeft de pastei helemaal opgegeten. Als dessert was er nog fruit (sinaasappel, perzik, en vruchtjes zo klein als kersen, die smaken naar perziken en er ook zo uitzien).
Daarna was er tijd voor de souk. Men kon op eigen gelegenheid, maar eerst was er nog de mogelijkheid om met een gids de kruidendokter in de souk te bezoeken. Dat was erg leuk. Hij kende niet de Nederlandse taal, maar kende wel van vrijwel alle aandoeningen de Nederlandse benamingen. Joke en en ik hebben zich nog even laten masseren (nek en schouders voor 20 Dh p.p.). Verder heeft de ‘dokter’ ook ons weer kunnen verleiden om toch nog weer voor 160 Dh spullen te kopen.
Daarna op eigen gelegenheid de souk bezoeken. Zo groot dat je uiteindelijk toch verdwaald. Wel is het prachtig om natuurlijk al die winkeltjes weer te zien. Maar het is ook leuk om wat af te dwalen en dan te komen op pleintjes waar de allerarmsten ‘lompen’ kopen en verkopen. Of in straatjes met ambachten zoals smeden en houtbewerkers. Triest is het wel dat je ook hier openlijk kindertjes bijvoorbeeld de hele dag leer ziet lijmen of ijzer ziet buigen voor siersmeedwerk. Lassen doen ze met een gewone zonnebril en in de houtbewerking zie je geen afzuiginstallaties of mondkapjes.
Internetten blijft een crime. Wij wilden ‘s middags nog even de post versturen. De mail hebben we nog kunnen lezen. Nieuwe berichten voor de weblog waren ingeladen, maar bij het uploaden van de foto’s ging het fout. De PC werd zonder commando afgesloten. Een volgende keer dan maar versturen. Wel werden we nog verrast met een foto van Merlijn die Petra had gestuurd. Hij is inderdaad wel veranderd in die 1,5 maand.
Het grote plein achter de Koutoubia moskee, het Jemaa el-Fna, wordt vanaf ‘s middags 5 uur omgetoverd in een openlucht podium en een openlucht restaurant. Fruitverkopers, restaurantjes, acrobaten, slangenbezweerders en muzikanten vullen dan het plein, waar iedere morgen eerst markt wordt gehouden. Natuurlijk hebben wij ook hier rondgekeken en hebben daarna een hapje gegeten. Om 20.00 uur vertrokken de busjes weer naar de camping.
Inge heeft tussen de middag Joris uitgelaten. Er ging voor de 4 hondenbezitters in de groep een aparte taxi v.v. naar de camping. Inge bood spontaan aan onze hond wel te willen uitlaten. De andere hondenbezitters durven dat niet aan.
Overigens hebben we deze dag voor het eerst last gehad van een beetje regen. De eerste keer regen was enkele weken geleden in de avond en ‘s nachts. Nu was er vanmiddag een buitje en heeft het vanavond vanaf ongeveer 18.00 uur geregend. Het is inmiddels weer droog. Hopelijk is het genoeg geweest om de camper een beetje schoon te spoelen.

Zaterdag 2 mei, 21.00 uur

Al weer vier dagen geleden maakte ik het laatste bericht. Schijnbaar zijn we erg druk. Oké dan. Woensdagmorgen zijn we in noordelijke richting vertrokken naar Sidi Ifni. Een ritje van 85 km langs de kust. Het eerste stuk van 9 km, de piste waar ik al over schreef, duurde ruim een half uur. Onderweg konden we in een gehucht een een zwavelbad bezoeken van 40 graden. Dat hebben we niet gedaan en dat is ook maar goed, want anderen die er wel zijn geweest vertelden dat er geen zwavel in zat en dat het te smerig was om er te baden.
Ook langs de kust rijd je nog steeds door de bergen. Het is voor ons onvoorstelbaar, maar Marokko is eigenlijk één grote bergketen. Natuurlijk zijn alle berggebieden verschillend, maar ze zijn allemaal schilderachtig mooi.
Om ongeveer 12.00 uur stonden we op Camping El Barco, een camping direct aan het strand. We konden zo vanuit de camper, een poortje door, over het strand naar de Atlantische Oceaan. Ik wilde de weblog even aanvullen en ging daarom het dorp in. Joke wilde niet mee en hoefde ook niet te eten. Ik heb daarom in het dorp een paar koeken gekocht. Hier hebben ze heerlijke cocosmacronen. Ik bestelde er twee, maar kreeg er vier, omdat ze twee aan twee verbonden waren met een laagje jam. Ja, van zoetigheid houden de Marokkanen wel, en ik vind ze ook erg lekker. Een internet café vond ik niet, maar toen ik terug kwam op de camping bleek dat ze daar een wifi-veerbinding hadden. Dus voor niets naar het dorp gelopen,.maar wel lekkere koeken gegeten.
Bij de souk zaten tussen de middag al enkelen van ons heerlijk vis te eten. Dit leek mij ook wel lekker, maar uiteindelijk mondde het uit in twee blikken linzensoep. Niemand wou mee en Joke vond de eettentjes niet aantrekkelijk.
Verder genoten van de rust van de zee en met een aantal nog wat shopjes bekeken, een beetje groente en fruit gekocht en op tijd gaan slapen.

Donderdag gingen we voor een rit van 190 km van de kust in oostelijke richting, naar Tafraoute in de Anti Atlas op ruim 1000 m hoogte. In de Domninicus wordt deze route omschreven als één van de mooiste trajecten in Marokko. Hier zagen we weer allerlei anderen kleuren. Veel tinten geel en bruin. Van de bergen, maar ook van het graan.

De graanoogst was in volle gang. Denk hierbij niet aan maaidorser. Nee, het graan staat op kleine veldjes, vaak onder in het dal. De graanhalmen (gerst) hebben een maximale hoogte van ongeveer 40 cm. Dit wordt met de hand afgesneden en er blijft niet één halm liggen. Ik zat hierbij te denken aan het Bijbelse verhaal met Ruth. Je ziet overal armoede en men kan zich dus ook niet permitteren om iets te laten liggen.

Vrijwel de hele route wordt op de kaart gemarkeerd met een groene lijn, toeristisch mooi dus. Steeds maar weer slingerende wegen met een pas over de Col du Kerdous.
Tafraoute is wel een toeristische plaats, maar niet voor niets. Direct rondom de ploaats liggen enorme granietblokken. Daarop worden ook deels de woningen gebouwd. Veel grote ronde stenen liggen opgestapeld. Het is alsof een reus met zijn handen allerlei stenen in de rondte heeft gegooid.
Jean Marie en Anita (de Belgen) hadden in Sidi Ifni een Marokkaanse kennis ontmoet. Dat was overigens al afgesproken. Daarmee hadden ze gegeten en in de haven had hij voor hun (voor ons) 10 kg sardines gekocht, van het formaat van bij ons een grote haring. Deze lagen bij hun in de koelkast en gingen in Tafraoute op de BBQ, ongeveer vier sardines de man. Deze werden niet schoongemaakt, maar zo op de BBQ gelegd. De ingewanden branden er dan wel uit, de kop er af en smikkelen maar. Joke en Anni hadden aan twee visjes al genoeg, dus moesten Henk en ik een paar meer eten. Het werden er zeven p.p. Joke had er een lekkere rijst bijgemaakt met Homngaarse groenten in zoetzuur. Anni had koude boontjes met meloen als toetje.
Het was vandaag Koninginnedag en we hebben de nare berichten uit Nederland wel meegekregen.

Vrijdag was een rustdag in Tafraoute. Dat hebben we ook gedeeltelijk zo benut. In de loop van de morgen kwam er een kapper op de camping. Die knipte de dames voor 70 Dh en de heren voor 60 Dh. Hilariteit,. De één na de nader meldde zich voor een knipbeurt. Eerst ging hij bij de campers knippen, maar later zaten de te knippen kandidaten bij Henk en Anni voor de camper op hun beurt te wachten. Dat was erg gezellig. Veel commentaar natuurlijk op de knipresultaten, maar al gauw werden er ook moppen getapt. Het was de 1e mei, maar die kapper hoeft de hele maand mie niets meer te doen, want 12 mensen knippen levert 800 Dh op, een kapitaal voor Marokkaansen begrippen.
‘s Avonds al weer eten georganiseerd in restaurant Etoile du Sud. We zijn de tel een beetje kwijt, maar we hebben al veel meer te eten gekregen dan het aantal keren dat ons in de reisbrochure was beloofd. Na de soep en de salade werden er die avond twee hoofdmenu’s geserveerd, één voor de dames en één voor de heren. De dames kregen tagine vleesballetjes en de heren tagine rundvlees.. Deze stoofpotjes waren aangevuld met o.m. uien en pruimen. Na afloop was er de al vaker gegeten sinaasappel met kaneel en thee.

Vandaag opnieuw een rit, voornamelijk door de bergen, van 205 km naar Taroudant. Het landschap ga ik niet meer beschrijven, maar geloof maar, het was weer genieten. We waren al vroeg vertrokken omdat we onderweg brood wilden kopen bij een bakker die ook bruinbrood bakte. Daar hebben we geen spijt van gehad. Het brood was niet alleen heerlijk, maar hij had ook luxe broodjes, croissants en lekker gebak. Een ‘dure’ dag dus vandaag. Joke zei dat het wel 24 Dh kostte, € 2,25 dus.
Om 14.00 uur kwamen we aan op onze bestemming. Een P-terrein van Hotel Palais Salam. Taroudant is al een oudere en grotere stad. Er zijn ongeveer 50.000 inwoners en de stad is al meer dan 1000 jaar oud. De grootste bezienswaardigheid is de imposante ommuring van de stad.
Om 17.00 uur gingen we met 9 paardenkoetsjes een tocht maken naar de plaatselijke leerlooierij met de diverse daaraan gekoppelde winkeltjes. Uiterst primitief wordt daar nog gewerkt. Alles in grote, vaak open bakken. Sommige dames hadden vooraf een zakdoekje met eau de cologne besprenkeld om dat onder de neus te houden. Dat vond ik nogal overdreven. In de eerste plaats raakt men snel gewend aan andere geuren en men hoeft ook niet meer te nemen dan één neus vol.
Op de terugreis hebben we ons in de stad laten afzetten bij de souk. Daar hebben we wat rondgekeken. Deze souk wordt ook wel klein Marrakech genoemd. De sfeer in zo’n souk is prachtig, omdat je er betrekkelijk weinig toeristen ziet.
Na afloop zijn we met z’n vieren (met Henk en Anni) gaan eten. Een compleet menu voor 45 Dh p.p. Met een paar extra drankjes (verse sinaasappelsap) en koffie na afloop betaalden we totaal 280 Dh (€ 25).

Morgen gaan we naar Marrakech. De route gaat opnieuw door de bergen met daarbij een traject van ongeveer 50 km dat op de kaart wordt aangegeven als “schwierige oder gefährliche Strecke”. Voor mensen die het niet aandurfen jkis er een alternatief: Eerst naar Agadir en daarna van Agadir naar Marrakech, ongeveer 300 km. De Moeilijke route is 235 km. Enkele dames denken een slapeloze nacht te hebben i.v.m. de verwachte problemen op de route.

Ruud, nog gefeliciteerd met je verjaardag.